Άρθρο της δικηγόρου Ευαγγελίας Φιλιππάτου
Με τον Ν. 5301/2026 (ΦΕΚ Α’ 74/15.05.2026), και ειδικότερα με το άρθρο 80 αυτού, εισάγεται νομοθετική ρύθμιση για την επίλυση του ζητήματος της φορολογικής μεταχείρισης των ποσών που είχαν πιστωθεί στα δάνεια των
δικαιούχων του Επενδυτικού Λογαριασμού Κάλυψης Στεγαστικών Παροχών της πρώην εταιρείας «Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο Ανώνυμη Τραπεζική Εταιρεία».
Η εν λόγω νομοθετική ρύθμιση έρχεται να επιλύσει οριστικά ένα ζήτημα, το οποίο, επί σειρά ετών –επί μια περίπου 11ετία– απασχόλησε έντονα τους δανειολήπτες του πρώην Τ.Τ., αποτελώντας αντικείμενο εκτεταμένων εξωδικαστικών ενεργειών, αλλά και επίπονης δικαστικής διεκδίκησης, με πλήθος προσφυγών και εφέσεων να έχουν ασκηθεί προς αποκατάσταση της ορθής νομικής και φορολογικής τους αντιμετώπισης.
Στο πλαίσιο αυτό, σύμφωνα με την παράγραφο 1 του άρθρου 80, ορίζεται ότι τα εν λόγω ποσά συνιστούν εισόδημα από κινητές αξίες για το φορολογικό έτος 2013, κατά τις διατάξεις του άρθρου 12 παρ. 1 του ν. 2238/1994 (Κώδικας Φορολογίας Εισοδήματος, Α’151), και όχι εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες, όπως εσφαλμένα είχε υποστηριχτεί από την τράπεζα Eurobank, ιδίως στο πλαίσιο των σχετικών δηλώσεων παρακρατήσεων φόρου εισοδήματος.
Σημειωτέον ότι τα ποσά που δηλώθηκαν εσφαλμένα από την ανωτέρω Τράπεζα ως εισοδήματα από μισθωτές υπηρεσίες δεν πληρούν τα εννοιολογικά στοιχεία του εισοδήματος από μισθωτή εργασία, ούτε δύνανται να υπαχθούν στην έννοια της εργοδοτικής παροχής σε είδος.
Οι αποδόσεις του Επενδυτικού Λογαριασμού όχι μόνο δε συνιστούν εργοδοτική παροχή, αλλά εξαιρούνται ακόμη και της φορολόγησης των τόκων ως «τόκοι καταθέσεων Στεγαστικού Ταμιευτηρίου», δεδομένου ότι το προϊόν τους προοριζόταν αποκλειστικά για την εξασφάλιση εξόφλησης των στεγαστικών δανείων των δικαιούχων.
Η ανωτέρω νομοθετική ρύθμιση καταλαμβάνει και τις εκκρεμείς ενώπιον των δικαστηρίων υποθέσεις, υπό την προϋπόθεση παραιτήσεως των δικαιούχων από τα σχετικά ένδικα βοηθήματα ή μέσα, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στο άρθρο 80 παρ. 2 του ως άνω νόμου, καθώς και τις περιπτώσεις για τις οποίες έχουν ήδη
εκδοθεί απορριπτικές τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις ή αποφάσεις που έκριναν διαφορετικά ως προς τον τρόπο φορολόγησης των επίμαχων ποσών.
Η νομοθετική βούληση είναι απολύτως σαφής: η οριστική και ομοιόμορφη επίλυση του φορολογικού ζητήματος υπερισχύει κάθε προγενέστερης δικαστικής κρίσης, καθιερώνοντας ενιαία εφαρμογή για όλους τους δικαιούχους, χωρίς διακρίσεις.
Ποια είναι τα επόμενα βήματα για τους δικαιούχους του Επενδυτικού Λογαριασμού των πρώην Τ.Τ.;
1. Παραίτηση από ένδικα βοηθήματα ή ένδικα μέσα
Όσοι έχουν ασκήσει ένδικο βοήθημα ή μέσο και η υπόθεσή τους δεν έχει εκδικαστεί ακόμη ενώπιον των αρμόδιων διοικητικών δικαστηρίων, πρέπει να παραιτηθούν από αυτά, προκειμένου να υπαχθούν στη νέα νομοθετική ρύθμιση.
2. Αίτηση χορήγησης της βεβαίωσης του άρθρου 80 παρ. 2 του ν. 5301/2026 από την Eurobank
Στην βεβαίωση αυτή θα αναγράφονται τα ποσά που πιστώθηκαν στα δάνεια τους και τα οποία εσφαλμένα χαρακτηρίστηκαν ως εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες, το φορολογικό έτος στο οποίο αυτά ανάγονται, καθώς και τα ποσά του φόρου εισοδήματος και της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης, που παρακρατήθηκαν και αποδόθηκαν στο δημόσιο, συνέπεια του εσφαλμένου αυτού νομικού χαρακτηρισμού.
3. Υπεύθυνη Δήλωση προς την Α.Α.Δ.Ε.
Όλοι οι δικαιούχοι οφείλουν να συντάξουν υπεύθυνη δήλωση, με την οποία θα δηλώνουν ότι δεν υφίσταται οποιαδήποτε δικαστική εκκρεμότητα ή άλλη συναφής ενέργεια από μέρους τους και ότι δεν προτίθενται να ασκήσουν στο μέλλον ένδικο βοήθημα ή μέσο για την εν λόγω υπόθεση.
Επισημαίνεται ότι στη ρύθμιση υπάγονται και οι νόμιμοι κληρονόμοι αποβιωσάντων δικαιούχων, οι οποίοι δύνανται να διεκδικήσουν την επιστροφή των αντίστοιχων ποσών, αρκεί να προσκομίσουν τα απαιτούμενα νομιμοποιητικά
έγγραφα που αποδεικνύουν την κληρονομική τους ιδιότητα.
4. Υποβολή τροποποιητικών δηλώσεων φόρου εισοδήματος
Μετά την ολοκλήρωση των ανωτέρω ενεργειών και την προσκόμιση όλων των απαιτούμενων εγγράφων, οι δικαιούχοι θα προχωρήσουν στην υποβολή τροποποιητικών δηλώσεων φόρου εισοδήματος για τα οικεία φορολογικά έτη,
μέχρι και την τελευταία μέρα του δεύτερου μήνα μετά την έναρξη ισχύος του νόμου.
Κατόπιν της υποβολής των τροποποιητικών δηλώσεων φόρου εισοδήματος και της διενέργειας της νέας εκκαθάρισης από τη Φορολογική Διοίκηση, ποσά που έχουν καταβληθεί ή παρακρατηθεί, καθ’ υπέρβαση των ποσών που προκύπτουν μετά τη νέα εκκαθάριση, επιστρέφονται στους δικαιούχους, κατά παρέκκλιση των διατάξεων περί παραγραφής της αξίωσης για επιστροφή αχρεωστήτως καταβληθέντων φόρων ή των συναφών προϊσχυουσών διατάξεων περί παραγραφής της αξίωσης για επιστροφή αχρεωστήτως καταβληθέντων φόρων.
Ευαγγελία Φιλιππάτου
Δικηγόρος
www.bankingnews.gr
δικαιούχων του Επενδυτικού Λογαριασμού Κάλυψης Στεγαστικών Παροχών της πρώην εταιρείας «Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο Ανώνυμη Τραπεζική Εταιρεία».
Η εν λόγω νομοθετική ρύθμιση έρχεται να επιλύσει οριστικά ένα ζήτημα, το οποίο, επί σειρά ετών –επί μια περίπου 11ετία– απασχόλησε έντονα τους δανειολήπτες του πρώην Τ.Τ., αποτελώντας αντικείμενο εκτεταμένων εξωδικαστικών ενεργειών, αλλά και επίπονης δικαστικής διεκδίκησης, με πλήθος προσφυγών και εφέσεων να έχουν ασκηθεί προς αποκατάσταση της ορθής νομικής και φορολογικής τους αντιμετώπισης.
Στο πλαίσιο αυτό, σύμφωνα με την παράγραφο 1 του άρθρου 80, ορίζεται ότι τα εν λόγω ποσά συνιστούν εισόδημα από κινητές αξίες για το φορολογικό έτος 2013, κατά τις διατάξεις του άρθρου 12 παρ. 1 του ν. 2238/1994 (Κώδικας Φορολογίας Εισοδήματος, Α’151), και όχι εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες, όπως εσφαλμένα είχε υποστηριχτεί από την τράπεζα Eurobank, ιδίως στο πλαίσιο των σχετικών δηλώσεων παρακρατήσεων φόρου εισοδήματος.
Σημειωτέον ότι τα ποσά που δηλώθηκαν εσφαλμένα από την ανωτέρω Τράπεζα ως εισοδήματα από μισθωτές υπηρεσίες δεν πληρούν τα εννοιολογικά στοιχεία του εισοδήματος από μισθωτή εργασία, ούτε δύνανται να υπαχθούν στην έννοια της εργοδοτικής παροχής σε είδος.
Οι αποδόσεις του Επενδυτικού Λογαριασμού όχι μόνο δε συνιστούν εργοδοτική παροχή, αλλά εξαιρούνται ακόμη και της φορολόγησης των τόκων ως «τόκοι καταθέσεων Στεγαστικού Ταμιευτηρίου», δεδομένου ότι το προϊόν τους προοριζόταν αποκλειστικά για την εξασφάλιση εξόφλησης των στεγαστικών δανείων των δικαιούχων.
Η ανωτέρω νομοθετική ρύθμιση καταλαμβάνει και τις εκκρεμείς ενώπιον των δικαστηρίων υποθέσεις, υπό την προϋπόθεση παραιτήσεως των δικαιούχων από τα σχετικά ένδικα βοηθήματα ή μέσα, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στο άρθρο 80 παρ. 2 του ως άνω νόμου, καθώς και τις περιπτώσεις για τις οποίες έχουν ήδη
εκδοθεί απορριπτικές τελεσίδικες δικαστικές αποφάσεις ή αποφάσεις που έκριναν διαφορετικά ως προς τον τρόπο φορολόγησης των επίμαχων ποσών.
Η νομοθετική βούληση είναι απολύτως σαφής: η οριστική και ομοιόμορφη επίλυση του φορολογικού ζητήματος υπερισχύει κάθε προγενέστερης δικαστικής κρίσης, καθιερώνοντας ενιαία εφαρμογή για όλους τους δικαιούχους, χωρίς διακρίσεις.
Ποια είναι τα επόμενα βήματα για τους δικαιούχους του Επενδυτικού Λογαριασμού των πρώην Τ.Τ.;
1. Παραίτηση από ένδικα βοηθήματα ή ένδικα μέσα
Όσοι έχουν ασκήσει ένδικο βοήθημα ή μέσο και η υπόθεσή τους δεν έχει εκδικαστεί ακόμη ενώπιον των αρμόδιων διοικητικών δικαστηρίων, πρέπει να παραιτηθούν από αυτά, προκειμένου να υπαχθούν στη νέα νομοθετική ρύθμιση.
2. Αίτηση χορήγησης της βεβαίωσης του άρθρου 80 παρ. 2 του ν. 5301/2026 από την Eurobank
Στην βεβαίωση αυτή θα αναγράφονται τα ποσά που πιστώθηκαν στα δάνεια τους και τα οποία εσφαλμένα χαρακτηρίστηκαν ως εισόδημα από μισθωτές υπηρεσίες, το φορολογικό έτος στο οποίο αυτά ανάγονται, καθώς και τα ποσά του φόρου εισοδήματος και της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης, που παρακρατήθηκαν και αποδόθηκαν στο δημόσιο, συνέπεια του εσφαλμένου αυτού νομικού χαρακτηρισμού.
3. Υπεύθυνη Δήλωση προς την Α.Α.Δ.Ε.
Όλοι οι δικαιούχοι οφείλουν να συντάξουν υπεύθυνη δήλωση, με την οποία θα δηλώνουν ότι δεν υφίσταται οποιαδήποτε δικαστική εκκρεμότητα ή άλλη συναφής ενέργεια από μέρους τους και ότι δεν προτίθενται να ασκήσουν στο μέλλον ένδικο βοήθημα ή μέσο για την εν λόγω υπόθεση.
Επισημαίνεται ότι στη ρύθμιση υπάγονται και οι νόμιμοι κληρονόμοι αποβιωσάντων δικαιούχων, οι οποίοι δύνανται να διεκδικήσουν την επιστροφή των αντίστοιχων ποσών, αρκεί να προσκομίσουν τα απαιτούμενα νομιμοποιητικά
έγγραφα που αποδεικνύουν την κληρονομική τους ιδιότητα.
4. Υποβολή τροποποιητικών δηλώσεων φόρου εισοδήματος
Μετά την ολοκλήρωση των ανωτέρω ενεργειών και την προσκόμιση όλων των απαιτούμενων εγγράφων, οι δικαιούχοι θα προχωρήσουν στην υποβολή τροποποιητικών δηλώσεων φόρου εισοδήματος για τα οικεία φορολογικά έτη,
μέχρι και την τελευταία μέρα του δεύτερου μήνα μετά την έναρξη ισχύος του νόμου.
Κατόπιν της υποβολής των τροποποιητικών δηλώσεων φόρου εισοδήματος και της διενέργειας της νέας εκκαθάρισης από τη Φορολογική Διοίκηση, ποσά που έχουν καταβληθεί ή παρακρατηθεί, καθ’ υπέρβαση των ποσών που προκύπτουν μετά τη νέα εκκαθάριση, επιστρέφονται στους δικαιούχους, κατά παρέκκλιση των διατάξεων περί παραγραφής της αξίωσης για επιστροφή αχρεωστήτως καταβληθέντων φόρων ή των συναφών προϊσχυουσών διατάξεων περί παραγραφής της αξίωσης για επιστροφή αχρεωστήτως καταβληθέντων φόρων.
Ευαγγελία Φιλιππάτου
Δικηγόρος
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών